2005 week 04 print pagina

Stapje voor stapje

Elk jaar rond eind januari worden we even geconfronteerd met de zwartste kanten van de menselijke geest. Auschwitz blijft een stinkende open wond in de geschiedenis van Europa. Waar ik rond 4 en 5 mei nog wel eens kriegel word van “alweer die oorlog”, heb ik dat eind januari nooit. Het is altijd weer indrukwekkend. De beelden, impressies en reportages leggen mijn grote mond elke keer weer even het zwijgen op. Elke keer vraag ik mezelf weer af hoe het toch mogelijk is dat mensen tot zulke gruwelen in staat zijn. Elke keer kruipt mijn geest ongewild even in de huid van een kampbewoner en dat bezorgt mij zodanig veel angstaanjagend kippenvel, dat ik uit zelfbehoud onmiddellijk weer terugkeer naar het hier en nu.
Auschwitz was het eindstation van een rijdende trein. De trein wiens geluiden en geuren voor altijd in de geheugens van de overlevenden zijn gegrift. Maar ook de figuurlijke trein van een politiek beleid. Auschwitz was er niet ineens. Auschwitz is stapje voor stapje ontstaan. Het eerste stapje lijkt onschuldig, bij het middelste stapje merk je niet eens dat je een stapje verder gaat. En bij het laatste stapje maakt het niet meer uit, omdat er tussen gruwelijk en gruwelijk geen onderscheid meer is. “Nooit meer Auschwitz”, klinkt het al 60 jaar. Dit keer staan er weer veel hoogwaardigheidsbekleders in het besneeuwde kamp. Niet naakt, zoals de mensen toen, maar met dikke winterjassen aan. Het zijn de beleidsmakers van nu die de fouten van toen niet zouden moeten maken. Onder de genodigden bevond zich ook onze Premier Balkenende.
Drie dagen hiervoor gaven twee ministers van zijn kabinet een persconferentie over de uitbreiding van maatregelen tegen terreur. Er klonken zinnen als: “voor deze mensen moet ons rechtssysteem een uitzondering maken”. Er valt een beladen woord: “beroepsverbod”. De ministers gebuikten wijselijk niet het Duitse equivalent. Er klinkt het woord “meldingsplicht”. Het gaat om mensen, waarvan de minister denkt: “u wil ik eventjes in de gaten houden”. Waarom de minister dat denkt, doet er niet zoveel toe. Omdat u zich toevallig op de verkeerde plek bevond. Omdat u zich in de ogen van de minister verdacht gedroeg bij een beveiligd object. Omdat u toevallig moslim bent en uw broer iets duisters op zijn kerfstok heeft. Of omdat uw broer toevallig op een verkeerd moment op een verkeerde plek de verkeerde beweging maakte en zich daarmee verdacht gedroeg. Of misschien was het wel de vriend van uw broer, die u ook wel eens en passant een hand hebt gegeven. Dat is zeer verdacht en op zijn minst staatsgevaarlijk. Snapt u wel? Daarom moeten uw burgerrechten, wat zeg ik, uw mensenrechten maar even wijken voor het algemeen belang. Het is een offer, maar offers brengen is toch heel gewoon in uw cultuur. U was toch moslim? O, u kende een moslim. Ja, daar heb ik u! Het is ook voor uw veiligheid, dus niets om u zorgen over te maken. De minister wikt en beschikt en doet dat natuurlijk uiterst zorgvuldig. Dat heeft hij in het verleden al meerdere malen bewezen.

De aanwezige pers schrikt er niet eens meer van. Laat staan het Nederlandse publiek. Hier worden stapjes genomen. Kleine stapjes. Stapjes, die een paar jaar geleden nog op hevig weerstand hadden kunnen rekenen. Stapjes, die nu nog nauwelijks deining teweegbrengen. We zien de dingen niet meer scherp, omdat we er middenin staan. Maar we zitten met z´n allen al een tijdje in een rijdende trein die steeds sneller een verkeerde kant uitrijdt. Een stoomtrein met als machinist Jan Peter Balkenende, bijgestaan door twee beroepsstokers: Donner en Remkes. En stoken kunnen ze. Verdacht maken ook. Met hun mond vol over het voorkomen van een wij-en-zij-cultuur, nemen ze alleen maar maatregelen die deze tweedeling juist voeden. Bevolkingsgroepen over één kam scheren, criminaliseren van een etniciteit en het offeren van democratische vrijheden van individuen ter meerdere eer en glorie van de natie, behoren tot hun kernactiviteiten. De heren zouden eens wat vaker een geschiedenisboekje moeten lezen. Ik denk dat ik maar eens het verboden Mein Kampf naar ze op ga sturen. Het staat boordevol met dit soort ideetjes.

Tim van der Sluijs



Deze pagina is onderdeel van de website www.cabaret.nl.
De cabaret-database van Nederland.
Een actueel overzicht van cabaret, kleinkunst en stand-up comedy.
 
Kijk op cabaretmatch.nl voor meer informatie over theater op maat, cabaret op maat of een muziekoptreden voor een congres, symposium of feest op maat.