2008 week 28 print pagina

Winnen

Nadal heeft zowel in Parijs als op Wimbledon gewonnen van Federer. Hoewel je niet absoluut kunt stellen dat Nadal een betere tennisser is dan Federer, staat vast dat hij het in die twee wedstrijden beter heeft gedaan. Hij heeft namelijk gewonnen. Bij schaatsen, zwemmen en wielrennen is ook duidelijk wie op de dag van de wedstrijd het beste heeft gepresteerd. Iedereen moet dezelfde afstand afleggen en de klok registreert tot op een honderdste seconde nauwkeurig wie daar de minste tijd voor nodig had.

Bij sporten als turnen en kunstschaatsen ligt dat iets minder duidelijk. Een jury bepaalt uiteindelijk wie de winnaar is. Weliswaar heeft de jury zich te houden aan regels, maar er blijft toch altijd een marge voor de persoonlijke waardering, waardoor discussies achteraf niet zijn uit te sluiten.

Bij klassieke muziekconcoursen heeft de jury het nog veel moeilijker. Het ligt in de rede dat de deelnemers hun instrument goed genoeg beheersen om alle noten die de componist bedacht heeft in de juiste volgorde te spelen, anders waren ze niet eens tot het concours toegelaten. Daarna komt het dus aan op een waardering van de interpretatie en dat heeft voor een groot deel met persoonlijke voorkeuren te maken.

De jury die moet bepalen wie de beste is bij een cabaretfestival staat voor een schier onmogelijke taak. Het is niet gebruikelijk dat de deelnemers conferences van Freek de Jonge of andere erkende grootheden vertolken, maar zij worden geacht eigen en oorspronkelijk materiaal op hun persoonlijke wijze te presenteren. In de voorrondes wordt het kaf van het koren gescheiden, want er zijn heel wat beginnende cabaretiers die hun eigen prestaties tomeloos overschatten. De familieleden en vrienden die bij hun tenenkrommende optreden in de zaal zitten, hadden er beter aan gedaan de debutant te weerhouden van zijn of haar podiumdrang. Toch hebben die voorrondes daardoor ook wel weer iets leuks, omdat het in zekere zin amusant is om vanuit je stoel in de duistere zaal iemand volledig te zien afgaan. En ontken het nou maar niet: we beleven allemaal wel eens een zeker genoegen aan leedvermaak. Bovendien is het op zulke avonden des te aardiger als er plotseling iemand tussen zit die wel iets goeds ten tonele voert.

Maar hoe het ook zij en hoe zorgvuldig de selectiecommissie haar werk heeft gedaan: daar is dan opeens de finale met drie overgebleven deelnemers. De één is een glanzende appel, de tweede een rijpe peer en de derde een prachtige banaan. Er zijn weliswaar enkele objectieve maatstaven aan te leggen over de kwaliteit van het gebodene, maar in beginsel zijn de prestaties onvergelijkbaar. De persoonlijke smaak van de juryleden zal altijd een rol spelen bij de beoordeling en na soms langdurig juryberaad komt een uitslag tot stand die zelden unaniem is. De deelnemers zullen het met de uitslag moeten doen, want de jury heeft altijd gelijk. Soms is het publiek het daar niet mee eens en gaat de publieksprijs naar een ander. Winnaars van de publieksprijs vinden de waardering van het publiek belangrijker dan het oordeel van de jury: niets menselijks is de kleinkunstenaar vreemd. Een enkele keer ontstaat na een onbegrepen jury-keuze wel eens een klein relletje in het cabaretwereldje, maar lang duurt dat nooit, want de voorrondes van het volgende festival zijn al weer begonnen.

Niet alle winnaars van een festival breken door en niet alle verliezers raken in vergetelheid. Ware kwaliteit verloochent zich nooit, maar moet wel hand in hand gaan met wat sporters tot topsporters maakt: een lange adem.

Menno Nicolai

Bezoek ook de website van: Menno Nicolai





Deze pagina is onderdeel van de website www.cabaret.nl.
De cabaret-database van Nederland.
Een actueel overzicht van cabaret, kleinkunst en stand-up comedy.
 
Kijk op cabaretmatch.nl voor meer informatie over theater op maat, cabaret op maat of een muziekoptreden voor een congres, symposium of feest op maat.